7:30 AM - 20:30 PM
0962 678 090
Chậm phát triển trí tuệ có di truyền không?
Chậm phát triển trí tuệ hoặc thiểu năng trí tuệ là các rối loạn thần kinh, xuất hiện sớm từ thời thơ ấu, làm giảm sự phát triển của một cá nhân trong học tập, thích ứng với xã hội. Chậm phát triển trí tuệ do rất nhiều nguyên nhân gây ra, trong đó di truyền cũng đã được các nhà khoa học đề cập đến.
Theo chuyên gia, trí tuệ của trẻ nhỏ dựa trên di truyền và môi trường. Trẻ được sinh ra từ bố mẹ bị chậm phát triển trí tuệ có nguy cơ cao về các khuyết tật phát triển nhưng sự di truyền thường không rõ ràng. Tuy nhiên, một số bất thường trong nhiễm sắc thể và rối loạn chuyển hóa di truyền và thần kinh có thể gây ra chậm phát triển trí tuệ, điển hình là hội chứng Fragile X (FXS) và hội chứng Down.
Hội chứng FXS là một dạng chậm phát triển trí tuệ di truyền, xảy ra do một đột biến gen FMR1 ảnh hưởng đến quá trình sản xuất bình thường của FMRP chất đạm. Trong gen FMR1 có một đoạn lặp lại trinucleotide CGG với chiều dài thay đổi. Bình thường, mã 6-54 CGG sẽ lặp lại ở vùng này. Tuy nhiên, những người bị FXS có sự mở rộng bất thường của trinucleotide CGG lặp đi lặp lại 200 lần. Đây được gọi là đột biến hoàn toàn và đứa trẻ thường có các đặc điểm như: Đầu và tai to, mặt dài, mũi dày. Mặt khác, những trẻ này cũng có các vấn đề trí tuệ, bao gồm: Trí tuệ chậm phát triển, hành vi khác thường, ít giao tiếp mắt, rối loạn ngôn ngữ…
Với hội chứng Down, đây là tình trạng trẻ có thêm một nhiễm sắc thể. Thông thường, một em bé sinh ra với 46 nhiễm sắc thể nhưng nếu mắc hội chứng Down sẽ có thêm một bản sao của nhiễm sắc thể 21. Chính bản sao dư thừa này đã phá vỡ sự phát triển bình thường của não và cơ thể, gây nên các rối loạn về thể chất và trí tuệ. Trẻ bị Down có chỉ số IQ dưới mức trung bình và thường chậm nói.
Ngoài những rối loạn gen hay chuyển hóa thì một số yếu tố như thai kỳ bị suy dinh dưỡng trầm trọng hay trẻ sinh non cũng có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của bào thai, dẫn tới chậm phát triển trí tuệ.
Tất cả những điều này cho thấy, chậm phát triển trí tuệ có di truyền không chắc chắn là có nhưng cụ thể là gì thì chưa thể xác định. Điều này đặt ra những thách thức cho các nhà khoa học trong quá trình tìm tòi và khám phá về sự bất thường của cơ thể người.